شنبه, 25ام آذر

شما اینجا هستید: رویه نخست یادگارهای فرهنگی و طبیعی یادمان میراث فرهنگی در هفته‌ای که گذشت؛ در بهار تازه، چشم امید ایرانی‌ها خون شد

یادمان

میراث فرهنگی در هفته‌ای که گذشت؛ در بهار تازه، چشم امید ایرانی‌ها خون شد

هنوز شادی‌ مردم اصفهان‌ از جاری‌ شدن آب در زاینده‌رود ادامه داشت که زمین‌لرزه شوق مردم را کور و چشم بوشهری‌ها رو خون کرد. زلزله 6.1 ریشتری سه‌شنبه نه‌‌تنها بیش از 38 کشته و 850 مجروح برجای گذاشت که قلعه تاریخی دارای خان شنبه را هم به زانو در آورد. این قلعه تاریخی از دوران قاجار به جای مانده و یکی نمادهای تاریخی بوشهر به شمار می‌رفت.

خبرگزاری میراث‌فرهنگی ـ گروه میراث‌فرهنگی ـ هنوز 3 هفته از آمدن بهار نمی‌گذرد که پاسارگاد با اصابت ترقه شوکه می‌شود و 4 باب مغازه در  بازار تاریخی ماسوله به‌صورت کاملا عمدی در آتش می‌سوزد. تخریب‌های انسانی در بازار ماسوله ختم نمی‌شود. سیل بی‌سابقه کرمان که با تلفات مالی و انسانی همراه بود ارگ بم و راین را به مخاطره می‌اندازد. اما با جاری شدن آب در زاینده‌رود که روزنه امیدی برای اصفهانی‌ها به‌ ارمغان آورده بود با زلزله بوشهر دل ایرانی‌ها را به درد آورد. 
 
به‌گزارش CHN، بوشهر ـ آخرین بازدیدها در ساعات پایانی روز سه شنبه در روستای شمبه یکی از مراکز اصلی بروز زلزله در بوشهر نه تنها حکایت از کشته و زخمی شدن بسیاری از اهالی این روستا داشت بلکه شنبه قلعه تاریخی اش را هم از دست داد.
 
 بیش از 80 درصد از این قلعه تاریخی تخریب شده و برای همیشه از پای در آمد. قلعه داراب خان پیشتر نیز وضعیت حفاظتی مناسبی نداشته و به دلیل بی توجهی‌های سازمان میراث فرهنگی در معرض خطر نابودی تدریجی قرار داشت.
 
قلعه داراب خان قلعه ای به جامانده از عصر قاجار واقع در بخش شنبه در 50 کیلومتری خورموج از توابع استان بوشهر در فهرست میراث فرهنگی ایران جای داشت.
 
 

این قلعه متعلق به داراب خان فرزند شاه منصورخان نوه محمدحسن خان است. سنگ بنای قلعه توسط محمدحسن خان گذاشته شده و بیش از 200 سال قدمت دارد. طبقه زیرین قلعه وچندین اتاق در حیاط توسط محمدحسن خان و اتاق مخصوص و چندین اتاق دیگر در طبقه دوم و نیز استراحتگاه مسافران و میهمانان در بیرون از قلعه از سوی داراب خان بنا شده است.
 
جاده‌‌های شهداد زیر آب رفت!
درحالی در رسانه‌های مختلف به تخریب بخشی از حصارهای بیرونی ارگ بم در پی بارندگی‌های اخیر تاکید شده که مدیر میراث‌فرهنگی کرمان در گفت و گو با خبرگزاری میراث‌فرهنگی این خسارت‌ها را جزئی عنوان می کند. این درحالی است که برخی از کارشناسان میراث فرهنگی به آسیب های جدی در ارگ راین اشاره می کنند. اما شمس الدینی مدیر میراث فرهنگی کرمان اطلاعات موجود را تنها مربوط به ارگ بم می داند.
 
به‌گزارش CHN، آنطور که شنیده می شود، حجم بالای خسارتها مربوط به دیواره‌ها و باروهای ارگ در قسمت خارجی می شود. همچنین برخی رسانه‌ها از آسیب‌هایی می گویند که به دلیل بارندگی‌های شدید سر دیواره‌ها را دچار خیس خوردگی و ریزش کرده‌اند.
 
 با این وجود، «حسین شمس‌الدینی» مدیر کل میراث‌فرهنگی استان کرمان به CHN می‌گوید: «آسیب‌هایی که در اثر سیل و بارندگی‌های شدید کرمان در ارگ بم بوجود آمده بسیار جزئی است. به‌طوری‌که در بخش‌هایی از دیوارها و سقف‎ها نم دیده می‌شود؛ اما به‌طور کلی آسیب‌ها اساسی و ریشه‌ای نبوده است.
 
خاکسپاری 8 پیکر شهید در امیرچخماق
 
پیکر مطهر 8 شهید گمنام قرار است، روز 25 فروردین پس از تشیع در تکیه امیرچخماق یزد به خاک سپرده شود. مسئولان میراث فرهنگی یزد مخالفت خود را با این اقدام اعلام کرد‌ه‌اند. بر اساس قوانین میراث فرهنگی دفن اموات در محوطه های تاریخی ممنوع و غیرقانونی است. بسیاری از دوستداران میراث فرهنگی و ارزش‌های دفاع مقدس همچنان نگران بی‌حرمتی به شهیدان در مکانی تفریحی و توریستی پس از خاکسپاری هستند
 
این خاکسپاری یادآور اتفاقات سال گذشته شهر انار است. اتفاقاتی که تبعات بسیاری برای مردم و مسئولان این شهر داشت. متولیان ارزش‌های دفاع مقدس شهر انار به رغم مخالفت‌های بسیار شهید گمنامی را در کنار مجموعه تاریخی ارگ دفن کردند. بعدها قرار شد که آرامگاهی با 15 متر ارتفاع بسازند. ساخت این آرامگاه با مخالفت دوستداران میراث فرهنگی و خانواده رو به رو شد. این مخالفت به دلیل به خطر افتادن قوانین و ضوابط میراث فرهنگی و بی‌حرمتی به خون پاک شهدا بود. سرانجام به دلیل اعتراض خانواده شهدا و بزرگان دینی این شهر این آرامگاه نیمه کاره رها شد.
 

 
اکنون پس از گذشت آن همه تبعات بار دیگر مردم یزد با خبری مشابه رو به رو می‌شوند. بسیاری از دوستداران میراث فرهنگی معتقدند که خاکسپاری شهدا در مجموعه امیرچخماق یزد که همیشه با همهمه و شلوغی گروه‌های مختلف گردشگری و تورهای تفریحی درگیر است، بی‌احترامی به شهدا محسوب می‌شود. این خاکسپاری می‌تواند در فضای آرام و با بارگاهی مناسب شان شهدا انجام شود.
 
بهرام رضایی، مدیرکل سازمان میراث فرهنگی و گردشگری یزد درباره تشیع پیکر مطهر 8شهید گمنام به‌ chn،می‌گوید:« با توجه به اینکه مجموعه امیرچخماق به ثبت آثار ملی ایران رسیده است، قوانین میراث فرهنگی باید در مورد آن اجرا شود. بر اساس این قوانین دفن اموات در محوطه های تاریخی ممنوع و غیرقانونی است.»
 
او با اعلام این مسئله که متولیان این کار با سازمان میراث فرهنگی و گردشگری یزد مذاکره و مشورتی انجام نداده‌اند،می‌گوید:«امیدوارم طی مذاکراتی که در روزهای آینده در این خصوص صورت می گیرد، این قضیه منتفی شود.».
 
اشک شوق از چشمان مردم اصفهان و زاینده‌رود سرازیر شد
 
مردم اصفهان از روز گذشته تا امروز 19 فروردین مدام به زاینده‌رود سرزده‌اند. جمعیتی که هر لحظه بر تعداد آن افزود می‌شود تنها به یک اصل اعتقاد دارند؛ زندگانی و حیات اصفهان در گرو آب زاینده رود است. از دیروز مردم برای جاری شدن آب در زاینده‌‌رود انتظار کشیده‌اند و امروز با دیدن مایه حیات اشک شوق ریختند.
 
«جواد ترکان» هنرمند صنایع‌دستی، یکی از افرادی است که در کنار زاینده رود ایستاده و به شادمانی و سرور مردم اشاره می‌کند. او می‌گوید: با جاری شدن آب در زاینده‌رود مردم به‌قدری به وجد آمده‌اند که گویی در زندگی‌شان آب ندیده‌اند! این شادمانی و استقبال مردم بیانگر آنست که حیات و سرزندگی مردم وابسته به زاینده‌رود است.
 
 

وضعیت خانه دو اژدهای زنجان خوب نیست
معبد صخره‌ای داش‌کسن یکی از سایت‌های تاریخی زنجان است که بدون هیچگونه رسیدگی به حال خود رها شده‌است؛ میزان توجه به این سایت که دو تصویر سنگ تراش اژدها دارد به‌قدری اندک بوده که گویی با معدن سنگ در حال برداشت مواجه هستیم نه محوطه تاریخی!
 
معبد صخره‌ای داش کسن حالا دیگر تبدیل به معدن سنگ داش حسن شده، معبدی که به‌دلیل حجاری‌های اژدها به معبد چین هم شهرت یافته اما این سایت تاریخی از ساماندهی و حفاظت مناسبی برخوردار نیست.
 
«حسین زندی» یکی از فعالان میراث‌فرهنگی طی بازدیدی که از معبد داش‌کسن داشته می‌گوید:« داش کسن در زبان ترکی به معنای« سنگ بر» و «محل سنگ بری» است. دیوارهای مقابل این معبد برخوردار از دو سنگ نگاره زیبا است که تصویر دو اژدهاست در طول 3/5 متر را به‌نمایش می‌گذارد».
 
با این حال زندی معتقد است، این روزها این معبد زیبا روزگار خوشی را سپری نمی‌کند. سنگ نگاره‌های آن در معرض باد و باران مورد تهدید واقع‌شده‌اند و محافظ شیشه ای روی سنگ نگاره‌ها نتوانسته از ورود باران جلوگیری کند.
 
بافت تاریخی دزفول در تونل زمان گم شده‎است
بافت تاریخی دزفول که در گذر از هزاره ها جان سالم به در برده، اکنون با چالش جدیدی روبروست. فرسودگی از یک سو، و بر هم خوردن ارتباط منطقی بین فضاهای قدیم و جدید، بدون توجه به نیازهای واقعی یک شهر تاریخی، مدتی است که گریبان دزفول را گرفته است.
 
به‌ گزارشCHN، این روزها در بافت تاریخی دزفول در حالی که دیوارهای خسته، یکی پس از دیگری فرو می‎ریزند و جای خود را به تلی از خاک و زباله می‎دهند، ساکنان محل به آرامی و سکوت از کنار این منظره می‎گذرند، تا شاید شهرداری دست به کار شود و بر اساس ماده 110 قانون شهرداری‎ها، حصار کشی املاک مخروبه محله های قدیمی دزفول را در دستور کار خود قرار دهد.
 
 تقابل آشکار میان ساختار نو و سیمای کهن دزفول نتیجه سکون و قطع رشد درون‌زای شهر با تحمیل عوامل ناهمخوان بیرونی است، که نه تنها مرهمی بر زخم های کهنه این شهر نیست بلکه همچون نمکی بر زخم، آن را روز به روز فرسوده تر می‎کند.
 
 

 گسستگی بین محلات مختلف بافت، رفته‎رفته شکل می‎گیرد و رشد شعاعی شهر در طی هزاران سال، جای خود را به رشد طولی و عرضی می‎دهد و پیوستگی ارگانیگ عناصر شهری تاریخی را مخدوش می‎کند.
شاهین سپنتا، فعال میراث فرهنگی ضمن ابراز نگرانی از وضعیت بافت تاریخی دزفول گفت: «بافت تاریخی دزفول با معماری ارزشمند و نقوش آجرکاری، معروف به "خوون چینی"، ساباط های تو در تو، شوادان ها به عنوان محیطی خنک و دلپذیر در هوای گرم، از این قابلیت برخوردار است که به عنوان یکی از جاذبه های گردشگری استان خوزستان حفظ شود اما متاسفانه روند تخریب آثار ارزشمند بافت تاریخی این شهر در سال‌های اخیر شتاب یافته است چنان که چندی پیش شاهد تخریب مسجد ثبت ملی شده آفتاح، بازمانده از دوره زندیه در محله "سبط شیخ انصاری" دزفول، به دنبال تخریب خانه مجاورش بودیم».
 
سپنتا افزود: «امروز این نگرانی وجود دارد که در سکوت یا چراغ سبز نهادهای شهری، خانه های تاریخی این شهر به تدریج توسط مالکان تخریب شوند و همان بلایی که بر سر خانه مومنی در محله مجدیان، یا خانه شمسی فر در محله کرناسیون آمد، بر سر دیگر خانه های تاریخی نیز بیاید».

نوشتن دیدگاه


تصویر امنیتی
تصویر امنیتی جدید

در همین زمینه