پنج شنبه, 23ام آذر

شما اینجا هستید: رویه نخست یادگارهای فرهنگی و طبیعی یادمان میراث فرهنگی در هفته‌ای که گذشت - از کشف گور دخمه در اهواز تا روزگار بد طاق بستان!

یادمان

میراث فرهنگی در هفته‌ای که گذشت - از کشف گور دخمه در اهواز تا روزگار بد طاق بستان!

این هفته هم میراث فرهنگی، روزهای پرفراز و نشیبی داشت. از کشف گور دخمه‌ای در اهواز گرفته تا بحث داغ و چالش برانگیز انجمن‌های میراث فرهنگی و نحوه همکاری آن‌ها با سازمان و همچنین نامه‌ای به مسئولان برای پاسخگویی به شرایط حال طاق بستان که همه این اتفاقات دریچه‌های تازه‌ای را به روی میراث فرهنگی ایران باز می‌کند. اتفاقاتی که پایه گذار جریان‌های جدیدی در آینده این حوزه می‌شوند.

قبرستان عرصه گوردخمه‌ها را تنگ کرد
عرصه «چشمه سوزنگر» و بنای «توکمری» باز هم تهدید شدند؛ این تعرض از سوی اداره اوقاف شهرستان شوشتر برای خط‌کشی و آماده‌سازی محوطه و با هدف توسعه قبرستان صورت گرفته‌ است. این درحالی است که در اطراف چشمه سوزنگر تعداد بسیاری گوردخمه‌ وجود دارد که چگونگی‌ تدفین گذشتگان را نشان می‌دهد.
 
 «مجتبی گهستونی» فعال میراث‌فرهنگی و سخنگوی انجمن تاریانا در گفت و گو با CHN می‌گوید: «اداره اوقاف شهرستان شوشتر با ورود به عرصه "چشمه سوزنگر" و بنای "توکمری" اقدام به خط کشی و آماده کردن محوطه برای توسعه قبرستان کرده است.»
 
 به‌گفته وی، آرامگاه صخره‌ای توکمری در غرب چشمه سوزنگر، قدمگاه صاحب الزمان در ضلع شمالی و وجود سد و بندهای صخره‌ای سبب شده تا مردم اعتقاد ویژه‌ای به این منطقه داشته باشند. این درحالی است که سبک معماری چشمه که در دره و در دل صخره و رو به شرق ایجاد شده یادآور مهرابه‌هاست»
 
ایجاد بنا در غار و تاسیسات دستکندی، وجود پله‌های سنگی برای دسترسی به مهرابه، قرارگیری آن در کنار چشمه و وجود کانال‌های آب در درون غار، استفاده از سکو در معماری بنا، وجود حفره‌های متعدد طاقچه مانند روی مهرابه و بر دیواره‌ی دو طرف غار که احتمالاً برای قرار دادن مجسمه تعبیه شده‌اند از جمله دلایل مهرابه بودن چشمه سوزنگر عنوان شده است.
 
گرمابه‌ میرزا یوسف هم تجاری شد!
چندین ماه از تخریب 85 درصد از گرمابه میرزا یوسف ملکی به بهانه‌ی ساخت پارکینگ عمومی برای شهروندان می‌گذرد. این اقدام که بدون اجازه و هماهنگی با سازمان میراث فرهنگی از سوی شهرداری و شورای اسلامی شهرستان بابل تخریب شد، هم‌اکنون صاحبان شخصی آن با دیوار کشی اطراف بنا درحال تعبیه درب خانگی و آماده سازی برای احداث مجتمع تجاری هستند.
 
گرمابه میرزا یوسف ملکی که چند ماه پیش به‌بهانه‌ی ساخت پارکینگ عمومی برای شهروندان تخریب شد هم‌اکنون درحال تبدیل شدن به مجتمع تجاری است. این درحالی است که اداره میراث‌فرهنگی شهرستان در این چندماه نه‌تنها کوچکترین اقدامی جهت جمع‌آوری زباله‌ها و ساماندهی بنا انجام نداد بلکه شهرداری و شورای شهر نیز با زیرپا گذاشتن تعهدات گویا مجوز مجتمع تجاری هم صادر کرده‌اند.
 
به‌گزارش CHN، گرمابه تاریخی میرزا یوسف بابل مربوط به دوره صفوی به شماره ثبت ملی 2457 در تاریخ هفدهم مهرماه سال78 ثبت ملی شد و در مرداد 91 به‌طور کامل تخریب شد و تنها بقایایی اندک از آن به‌جا ماند.
 
توقف منوریل خواسته ماست
نماینده مردم کرمانشاه در مجلس نهم با انتقاد از وضعیت حفاظت از میراث باستانی و فرهنگی در این استان، به پروژه منوریل این استان که اولین ایستگاه آن در نزدیکی طاق بستان ساخته خواهد شد، اشاره و تاکید می کند که برای حفاظت از طاق بستان و محوطه اطراف آن باید این پروژه متوقف شود.
 
نماینده مردم کرمانشاه در مجلس نهم با انتقاد از وضعیت حفاظت از میراث باستانی و فرهنگی در این استان، به پروژه منوریل این استان که اولین ایستگاه آن در نزدیکی طاق بستان ساخته خواهد شد، اشاره و تاکید می کند که برای حفاظت از طاق بستان و محوطه اطراف آن باید این پروژه متوقف شود.
 
سیدسعید حیدری‌طیب، نماینده مردم کرمانشاه در مجلس نهم در گفت و گو با خبرگزاری CHN به عملیات مرمتی در طاق بستان می گوید که حریم آثار باستانی در استان کرمانشاه به خوبی رعایت نمی شوند، به خصوص درباره طاق بستان. مرمت طاق بستان با ماشین های سنگین که می تواند آسیب های جدی به این اثر باستانی وارد کند، خلاف قانونی حریم آثار باستانی است.
 
او با اشاره به تصمیم اداره میراث فرهنگی برای مرمت طاق بستان، می گوید: سازمان میراث فرهنگی تصمیم گرفته طاق بستان با توجه به بودجه ای که برای آن در نظر گرفته شده است، به شکل تاریخی و قدیمی در بیایید. بر همین اساس سنگ فرش جایگزین آسفالت اطراف طاق بستان می شود. همچنین قرار است مغازه هایی هم که در حوالی دریاچه ساخته شده اند به مکان دیگری منتقل شوند.
 
طاق بستان در خطر؛ مسئولان پاسخ دهند
می‌گویند طاق‌ بستان برای ثبت جهانی آماده می‌شود. به همین علت ماشین‌های سنگین و دستگاه‌های سنگ‌شکن در چند قدمی نقش‌برجسته‌های ساسانی، فعالیت می‌کنند. به همین علت جامعه باستان‌شناسی نسبت به این عمل واکنش نشان‌داده و خواستار پاسخ‌گویی مسئولان شده‌است.
 
عملیات مرمتی در طاق بستان ادامه دارد و ماشین‌آلات سنگین و دستگاه‌های سنگ‌شکن در یک قدمی آثار نقش‌برجسته فعالیت می‌کنند. علی‌رغم اعلام نگرانی‌ها از این روش مرمتی، هنوز پاسخ درستی از سوی مسئولان این پروژه داده نشده‌است. بر همین اساس جامعه باستان‌شناسی ایران با اعلام بیانیه‌ای نسبت به این مسئله ابراز نگرانی کرده‌اند.
 
به گزارش CHN در بخشی از این بیانیه آمده‌است: «پرسش اساسی از مسؤولان میراث فرهنگی استان کرمانشاه این است که تا چه حد از بی­خطر بودن این­گونه عملیات پیش از استفاده از ماشین­آلات سنگین اطمینان حاصل شده است؟ تا چه حد جوانب مختلف این امر مهم با استفاده از نظرات کارشناسان از جمله باستان­شناسان و کارشناسان حفاظت و مرمت سنجیده شده و در میان گذاشته شده است؟ و کارشناسانی که این برنامه­ها بر اساس نظر آن­ها انجام گرفته چه کسانی هستند و آیا از دانش و تجربه کافی در این زمینه­ها برخوردارند؟»
 

کشف استودان‌های دوره اشکانی در شرق اهواز
نزدیک به 100 استودان و گوردخمه در شرق اهواز کشف شد. این گوردخمه‌ها که گفته می‌شود متعلق به دوره اشکانی است به‌طور اتفاقی توسط یکی از فعالان میراث‌فرهنگی خوزستان یافت شده است.
 
 در شرق اهواز بین تپه‌های حصیرآباد و منبع‌ آب بیش از 100 گوردخمه و استودان مشاهده شد. یکی از فعالان میراث‌فرهنگی خوزستان که به‌طور اتفاقی با این سایت مواجه شده به نشانه‌هایی از اهواز قدیم اشاره می‌کند این درحالی است که باستان‌شناسان نیز پس از اطلاع از این تپه و بررسی‌‌هایی که انجام دادند قدمت این گوردخمه‌ها را متعلق به دوره اشکانی دانستند.
 
به‌گزارش CHN، بی‌دلیل نیست که خوزستان را بهشت باستان‌شناسی لقب داده‌اند. صدها محوطه‌ و تپه باستانی در این شهر تاریخی وجود دارد که هر چند که تعداد بیشماری از آن‌ها به‌ زیر کشت رفتند و دستخوش حفاری‌های غیرمجاز شدند اما هنوز آثاری حتی به‌صورت اتفاقی یافت می‌شود که بکر و دست نخورده باقی مانده‌اند.
 
«مجتبی‌گهستونی» فعال میراث‌فرهنگی و دبیر انجمن تاریانا، در اینباره به CHN می‌گوید:« نزدیک به 100 استودان و گوردخمه در شرق اهواز میان تپه‌های حصیرآباد و منبع آب مشاهده شده که طبق تماس‌ها و اطلاعات به‌دست آمده از اداره میراث‌فرهنگی تاکنون ناشناخته بوده است.»

نوشتن دیدگاه


تصویر امنیتی
تصویر امنیتی جدید

در همین زمینه