دوشنبه, 01ام آبان

شما اینجا هستید: رویه نخست یادگارهای فرهنگی و طبیعی یادمان از کشف یک دروازه هخامنشی تا تخریب یک قلعه ساسانی

یادمان

از کشف یک دروازه هخامنشی تا تخریب یک قلعه ساسانی

در هفته‌ای که گذشت یک دروازه هخامنشی در ۳۰ کیلومتری تخت‌جمشید کشف و محل استخراج سنگ‌های ساسانی نیز استخراج شد. اما در همین هفته اخبار ناخوشایندی از تخریب قلعه ساسانی شاه‌دژ توسط شهرداری اصفهان و ترک برداشتن مغازه‌های جلفا و تخریب حمام مهدی‌خانی هم شنیده شد.

خبرگزاری میراث‌فرهنگی ـ گروه میراث‌فرهنگی‌ـ باستان‌شناسان پس از 4 فصل کاوش در تُل آجری، پرده از رازهای این تپه باستانی که در 3 کیلومتری تخت‌جمشید واقع شده برداشتند. آن‌ها همچنین آجرهای لعابداری پیدا کردند که به نقش موش‌خوشو، حیوان افسانه‌ای بابلی‌ها مزین بود.
 
چهارمین فصل کاوش‌های باستان‌شناسی تُل آجری، توسط هیات مشترک ایران و ایتالیا، در حالی به پایان رسیده که رازهای این محوطه باستانی فاش شده‌است. پیش از این کشف آجرهای لعابدار، شباهت‌های زیادی بین آنچه در تل آجری دفن شده‌است را با سنت معماری بابلی‌ها نشان داده بود، اما حالا باستان‌شناسان مطمئن هستند که در ساخت بنای تُل آجری که دروازه ورود یکی از کاخ‌های هخامنشیان پیش از پیدایش تخت‌جمشید است، از سنت و فرهنگ معماری بابلی‌ها استفاده شده‌است.
 
علیرضا عسگری چاوردی، سرپرست ایرانی هیات مشترک باستان‌شناسی ایران و ایتالیا در باره کشف تازه این هیات به CHN گفت: «کاوش‌های باستان‌شناسی در تُل آجری و کشف دیوارهای قطور و راهروهایی که برای ورود و خروج ساخته شده‌اند، به ما نشان داد آنچه در طی سالیان دراز در تُل آجری دفن شده، یک دروازه است.»
 
محل استخراج سنگ‌ در دوره ساسانی شناسایی شد

محل استخراج سنگ‌های دوره ساسانیان شناسایی و ثبت شد، آنطور که باستان‌شناسان می‌گویند در دوره ساسانیان حجاران و سنگ تراشان در منطقه فیروز آباد فارس برای ساخت سازه بناهایی مانند شهر گور، بنای معروف شاه نشین و همچنین سازه‌های سنگی تربال از این معدن بهره‌برداری می‌کردند.

«مصیب امیری» مدیر اداره میراث‌فرهنگی، صنایع‌دستی و گردشگری فارس با اعلام این خبرگفت:«معدن سنگ پودنه متعلق به دوره ساسانیان است که در فیروز آباد فارس و در دره پودنه قرار گرفته است».
 
او گفت: «در دوره ساسانیان حجاران وسنگ تراشان در منطقه فیروز آباد فارس برای ساخت سازه بناهایی مانند شهر گور، بنای معروف شاه نشین و همچنین سازه‌های سنگی تربال که حدود 6 کیلومتر تا محل معدن فاصله دارند از معدن سنگ پودنه سنگ های مورد نیاز را تامین می کردند».
 
امیری با بیان این مطلب که معدن پودنه به‌دلیل قرار گیری در کوهی که پونه بر آن سبز می شده است به این نام خوانده می‌شود تاکید کرد، معدن در انتهای تنگ معروف پودنه در کوه پودنه واقع در شمال شرقی شهر فیروزآباد قرار دارد و شرایط زمین شناسی این کوه و وجود سنگ‌های مطبق و لایه‌ای با ترک‌های طبیعی تقریبا منظم در بسیاری از قسمت‌ها شرایط مناسبی را جهت برش و تراشکاری در دسترس حجاران ساسانی قرار داده است. چنانچه با انتخاب بهترین قسمت از لحاظ نوع ترک سنگ‌، ابعاد و دسترسی اقدام به بریدن آن با قلم و چکش کرده‌اند.
 
مغازه‌‌های میدان‌ جلفا ترک برداشتند
تعدادی بسیاری از مغازه‌های میدان جلفا اصفهان ترک برداشت. مالکان معتقدند که گودبرداری یک ملک شخصی در همسایگی آن‌ها علت این اتفاق بوده‌است. موضوعی که هنوز از سوی کارشناسان میراث فرهنگی تایید نشده‌است. درحال‌حاضر تعدادی از کسبه میدان جلفا با اعتراض به این اقدام به خلیفه‌گری ارامنه و شهرداری منطقه 5 اصفهان مراجعه کردند. اما تاکنون هیچ یک از این ارگان‌ها مسئولیت تخریب‌ها و رسیدگی به آسیب‌های وارده را برعهده نگرفته‌‌اند.
 
نزدیک به یک ماه است که یک ملک شخصی در میدان جلفا تخریب شده است و مالکان آن در حال گودبرداری زمینی به مساحت 2 هزار متر هستند. با این حال طبق گفته اهالی میدان جلفا، نه‌تنها هیچ بنر معرفی مقابل این بنای تخریب شده قرار نگرفته که این زمین بدون داشتن ستون‌های حائل با عمق 40 تا 50 متر در حال گودبرداری است. اتفاقی که به گفته آن‌ها مسبب ترک برداشتن خانه‌ها و مغازه‌هایشان شده‌است. موضوعی که هنوز از سوی سازمان میراث فرهنگی تائید نشده‌است.
 
 

«احمد اجاقی» یکی از کسبه میدان جلفا است که یک مغازه فست‌فود دارد. او به خبرنگار CHN می‌گوید: «ما نمی‌دانیم در این زمینی که هم‌اکنون گودبرداری می‌شود قرار است چه بنایی ساخته شود، اما نزدیک به یک ماه است خانه قدیمی‌اش تخریب شده و زمین آن که نزدیک به 2 هزار متر، در حال گودبرداری است».
 
او می‌گوید: «در این 25 روز که گودبرداری آغاز شده، هیچ ستون‌ نگهدارنده‌ای نصب نشده و تنها 2 روز است که اقدام به نصب ستون‌های حائل کرده‌اند».
 
به‌گفته این کسبه میدان جلفا، بسیاری از مغازه‌های میدان جلفا نشست کرده و کاشی‌ مغازه‌ها تبله کرده‌ و می‌ریزند.
 
خوره‌ای که به جان «خان خوره» افتاد
خوره خرابی اینبار به جان «خان خوره» افتاد. این کاروانسرا که برگرفته از معماری ارزشمند دوره صفوی است هم‌‌اکنون به‌دلیل تخریب 90 درصدی بخش‌های بیرونی آن دچار فرسایش شدیدی شده است. فعالان میراث‌فرهنگی می‌گویند تبدیل شدن این کاروانسرا به انبار و نگهداری احشام در آن یکی از مهمترین عواملی است که شرایط تخریب این اثر تاریخی را دو چندان کرده است.
«علیرضا صادقی امیری» دبیر انجمن سپید پارس در این رابطه می‌گوید:« درحال‌حاضر با پیشرفت صنعتی و ایجاد راه‌های نوین و ابزارهای جابجایی مدرن، کاروانسراها دیگر کاربری و اهمیت پیشین خود را از دست داده‌اند، در حالی بیشتر این بنا‌ها می‌توانند با تبدیل شدن به مجتمع های گردشگری و خدماتی از خطر نابودی نجات پیدا کنند که هم‌اکنون تعداد بسیاری از این کاروانسرا در حال تخریب هستند».
 
گشت شبانه شهرداری نمای گرمابه مهدی‌خانی را تخریب کرد
گشت شبانه شهرداری ستون جلوی گرمابه تاریخی مهدی خانی را بدون دلیل مشخصی تخریب کرد. جلوی این حمام تاریخی چندی پیش با هزینه ورثه مرمت و ساماندهی شده بود. این در حالی است که چندی پیش احمد مسجد جامعی، رییس سابق شورای شهر پس از بازدید از این بنا بر مرمت آن تاکید کرده بود.
 
حمام مهدی‌خانی، قدمتی بالای 300 سال داشته و سال 72 در فهرست آثار میراث فرهنگی ایران به ثبت رسیده است. این حمام تاریخی یکی از گنجینه‌های تهران قدیم به شمار رفته و بارها و بارها بر مرمت و ساماندهی آن تاکید شده است.
 
 
 
تخریب قلعه ساسانی شاه‌دژ توسط شهرداری اصفهان
چندی پیش شهرداری اصفهان درراستای ساخت فاز دوم تله‌کابین صفه بخشی از دیواره‌های قلعه شاه‌دژ را تخریب کرد.
 
«فریدون الهیاری» مدیرکل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان اصفهان درحالی از تخریب بخشی از دیواره‌های قلعه ساسانی شاه‌دژ توسط شهرداری اصفهان خبر می‌دهد که به‌گفته او، شهرداری اصفهان بدون مجوز از میراث فرهنگی بخشی ازسنگ‌های این قلعه را برای مصارفی برداشته است.
 
مدیر اداره میراث‌فرهنگی اصفهان با بیان این مطلب که اقدام اخیر شهرداری در عملیات ساخت فاز دوم تله‌ کابین اقدامی غیر‌قانونی بوده به خبرگزاری CHN گفت:«درحال‌حاضر به شهرداری اصفهان به‌دلیل این تخریب اعلام جرم شده و عملیات اجرایی فاز دوم تله کابین صفه به دلیل تخلفات شهرداری اصفهان متوقف شده است».
 
یزدی‌ها هم از هجوم فلزیاب‌ها عاصی شدند
کافی است که در گوگل کلمه «فلزیاب» را جستجو کنید، آن وقت است که بین ماده قانونی موجود در مورد تبلیغ فلزیاب‌ها با واقعیت موجود به یک تناقض بزرگ می‌رسید.
 
گفته می‌شود:به موجب ماده واحده قانون ضرورت اخذ مجوز برای ساخت، خرید و فروش، نگهداری، تبلیغ و استفاده از دستگاه فلزیاب مصوب 15/12/1379 مجلس شورای اسلامی و آئین نامه اجرایی آن مصوب 16/2/1382 هیئت وزیران؛ هرگونه فعالیت در مورد دستگاه های فلزیاب و معدن یاب لزوماً می بایست با مجوز سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری انجام پذیرد.
 
این در حالی است که مسئله فلزیاب‌ها آنقدر جدی شده که موضوع جذاب و جنجالی برنامه ماه عسل هم می‌شود. البته در این برنامه آخر و عاقبت شوم استفاده از این فلزیاب‌ها را نشان می‌دهد. فلزیاب‌هایی که در نهایت دامی گسترده برای افراد ساده لوح هستند اما اگر به راستی دام نباشند چه؟ مسئولان آیا برنامه ای برای کنترل این وضعیت دارند؟
 
مدیرکل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان یزد می‌گوید: مدتی است برخی افراد سودجو که فاقد مجوز فعالیت هستند با چاپ اقلام تبلیغاتی اعم از پوستر، دفترچه های تلفن و یادداشت، کتاب، بروشور و برخی از اقلام مصرفی مردم و توزیع گسترده آنها به تشویش اذهان عمومی و تحریک افراد به خرید دستگاه فلزیاب و عمل غیرقانونی کشف انواع اشیای عتیقه مبادرت می‌کنند.
 
محمدمهدی شرافت معتقد است که به تازگی موج عظیمی در زمینه تبلیغات گسترده برای فروش فلزیاب و حتی نحوه عملکرد آنها در انواع مختلف رسانه‌ها و حتی تارنما‌های اینترنتی به راه افتاده که باعث نگرانی شدید باستان شناسان و اهالی فرهنگ و رسانه شده است.
 
او هشدار می‌دهد:«از آنجا که اقدامات یاد شده به استناد مصوبات قانونی و به ویژه نص صریح ماده (6) آیین نامه اجرایی غیرقانونی و قابل است بنابراین از اینگونه تخلفات اعم از تبلیغات خرید و فروش، نگهداری و هرگونه فعالیت در زمینه توزیع و ترویج دستگاهها جلوگیری شده و درصورت مشاهده برخورد قانونی صورت خواهد گرفت».

نوشتن دیدگاه


تصویر امنیتی
تصویر امنیتی جدید

در همین زمینه