شنبه, 29ام مهر

شما اینجا هستید: رویه نخست یادگارهای فرهنگی و طبیعی یادمان میراث در هفته ای که گذشت - تلاش برای ثبت آثار در میراث جهانی تا عبور مترو از آثار ثبت شده جهانی!

یادمان

میراث در هفته ای که گذشت - تلاش برای ثبت آثار در میراث جهانی تا عبور مترو از آثار ثبت شده جهانی!

دومین هفته تیر در حالی به اتمام می رسد که هنوز سرنوشت دو اثر تاریخی ایران که در انتظار برای ثبت در فهرست جهانی هستند، نامشخص است. با این وجود این هفته بیش از هفته های دیگر، بحث میراث جهانی و چالش های مربوط به آن داغ بود و حتی خبر رسید که میدان نقش جهان اصفهان که جزو اولین آثار ثبت در فهرست میراث جهانی از ایران است، به دلیل بروز لرزش های مترو در خطر است.

خبرگزاری میراث فرهنگی – گروه میراث فرهنگی – دومین هفته تیرماه در حالی به اتمام می‌رسد که هنوز سرنوشت دو اثر تاریخی ایران «مسجد جامع اصفهان» و «گنبد قابوس گلستان»  که برای ثبت جهانی راهی سن پطرزبورگ شده اند، نامشخص است.
 
با این وجود فرا رسیدن سی و ششمین کنفرانس بین المللی ثبت جهانی بار دیگر بحث بر سر چالش ها، مداخلات و مذاکرات پرونده‌های ثبت جهانی را داغ کرد.
 
یکی از این پرونده ها دیوار تاریخی گرگان بود. آخرین پیگیری ها از این دیوار نشان داد که راه دراز دیوار تاریخی گرگان تا ثبت در فهرست یونسکو 200 تیرچراغ برق و 30 کیلومتر جاده آسفالته مانع جهانی شدن مارسرخ است.
 
دیوار تاریخی گرگان یکی از گزینه های در لیست انتظار ایران برای پیشنهاد به یونسکو جهت ورود به فهرست آثار جهانی است. با این حال این اثر تاریخی آنقدر معارض و مزاحم قدیمی و جدید دارد که بدون رفع شدن آنها احتمال جهانی شدن دیوار گرگان به صفر می رسد.
 
دیوار دفاعی گرگان را در متون جهانی با عنوان "مار سرخ" می شناسند ، این اثر طولانی ترین دیوار خشتی دنیا است و سومین دیوار بزرگ جهان پس از دیوار چین و داغستان. سالهای ساخت و تکمیل این اثر بزرگ به دوره ساسانیان و حدود 1700 سال پیش می رسد، معماران و کارگرانی که بر روی دیوار گرگان کار می کردند با 90 سال کار آن را ساختند.
 
پردیس‌های جهانی؛ قربانی بیابان‌زایی در ایران
یکی دیگر از بحث هایی که این روزها خیلی بیش از پیش مطرح شده، بحث نبود میراث طبیعی ایران در فهرست جهانی است و بحث باغ های ایرانی . 4باغ از باغ‌های ثبت شده ایران در فهرست میراث جهانی در مناطق کویری واقعند، جایی که بیش از دیگر مناطق از عوارض بیابانی شدن تاثیر می‌گیرند. پوشش گیاهی باغ‌های فین کاشان، شازده کرمان، اکبریه بیرجند و گلشن طبس بیش از دیگر باغ‌ها قربانی بیابان‌زایی در ایران هستند.
 
در جایی که باغ‌های کویری ایران در سالیان دور بابت وجود شبکه گسترده و پیشرفته کاریزها در میانه خشک‌ترین مناطق ایران شکل گرفته‌اند، در سال‌های اخیر و بابت سدسازی‌های غیرکارشناسی و افزایش چاه‌های عمیق و نیمه عمیق در مناطق کویری، ‌رو به نابودی هستند. این در حالی‌است که چهار باغ از 9 باغ ثبت شده ایران در فهرست میراث جهانی، در معرض خشکی قرار دارند. گفته می‌شود که این خشکی بابت پایین رفتن سفره‌های آب زیرزمینی و شور شدن این سفره‌هاست که یکی از نخستین عوارض بیابانی شدن سرزمین محسوب می‌شود.
 
اغلب پردیس‌های ایرانی موجودیت خود را مدیون شبکه گسترده قنات‎ها در مناطق خشک ایران هستند. اغلب این باغ‎ها در دشت‎ها و مناطق مسطح و در پایاب حوزه‎های آبخیز قرار دارند. براین اساس هنگامی که در بالادست حوزه آبخیز به دلیل ساخت سد و حفر چاه‎های عمیق و نیمه‎عمیق اضافه‌باری برای استفاده از آب تعریف می‌شود، حقابه مناطق پایین دست کور می‌شود. یکی از مهم‌ترین اجزای این مناطق پایین‌دستی، باغ‌های کویری هستند که در اثر این اتفاق رو به خشکی و نابودی می‌روند.
 
آینده جهانی شدن بیشاپور در خطر
یکی دیگر از آثاری که پرونده مقدماتی آن به یونسکو فرستاده شده ، بیشاپور است . اما آخرین خبرها نشان از خطری بزرگ دارد و این خطر جاده چهار بانده است. گفته می شود، قرار است جاده منتهی به بیشاپور چهارباند شود؛ اما رئیس میراث‌فرهنگی استان فارس موضوع را کاملا منتفی شده قلمداد کرده و وزارت راه‌وترابری با قاطیت از تعهدات‌اش به میراث‌فرهنگی می‌گوید. با این‌حال دادستان کازرون همچنان معتقد است تعریض 5 کیلومتر از جاده کازرون ـ قائمیه تایید شده‎است.
 
نزدیک به یکسال است که مسئولان راه و ترابری تصمیم گرفته‌اند جاده کازرون ـ قائمیه را تعریض کنند. چنانچه بارها بخش‌هایی از جاده طی یکسال اخیر تسطیح شد اما به‌دلیل نبود بودجه و نرسیدن اعتبارات، اقدامات راهسازی به‌ تاخیر افتاد. گویا براساس پیش‎بینی‌های انجام شده قرار است یک کیلومتر جاده که از بخش شمالی بیشاپور می‎گذرد به همان شکل سابق باقی و مابقی جاده کازرون ـ قائمیه تعریض شود. با این حال رئیس سازمان میراث‌فرهنگی فارس و مدیر بخش توسعه راهسازی از منتفی شدن این طرح می‌گویند اما دادستان کازرون اعتقاد دارد تعریض 5 کیلومتر از جاده تایید شده‎است.
 
«محسن عباسپور»، فعال میراث‌فرهنگی کازرون در این‌باره به CHN می‌گوید: «جاده‌ چهارباند اداره راه و ترابری استان فارس حدود یکسال است که عملیات تسطیح قسمت‌هایی از جاده کازرون ـ قائمیه را شروع کرده اما درحال‌حاضر اقدامات راه‌سازی به دلیل نبود بودجه متوقف شده‌است.
 
خانه دکتر قریب، غریب است
در کنار خبرهای مربوط به میراث جهانی ، در این هفته کارشناسان مرمت پیش بینی می کنند که به زودی سقف خانه پدری دکتر قریب فرو می ریزد.خانه ای که زمانی دکتری به نام را در خود پرورش داده امروز به دست مرمت کاران نابلدی افتاده است که به جای مرمت، تخریب خانه یکی از مشهورترین پزشکان ایران را تسریع کرده‌اند.
 
 مرمت نادرست خانه دکتر قریب، تخریب آن را تسریع کرد. این خانه تاریخی که دارای ویژگی‌های ارزشمندی در معماری و هنر است، اکنون شبیه بیماری شده که مرمت و بهسازی مرمتکاران آن را تبدیل به خانه‌ای بی روح و از سوی دیگر مرگ آن را قطعی کرده است.
 
این در حالی است که دکتر قریب را کمتر کسی است که به درمان بیماری های لاعلاج کودکان نشناسد. این پزشک زبردست، سال 1288 در تهران متولد شده و از اولین پزشکان متخصص طب اطفال ایران و بنیانگذار طب نوین اطفال در ایران و از بنیانگذاران بیمارستان مرکز طبی کودکان به شمار می رود.
 
ارتعاشات مترو، نقش‌جهان را لرزاند
در این میان باز دوباره خبری بدی از اصفهان رسید. عبور مترو از زیر نقش‌جهان درحالی بحث داغ این‌روزهای میراث‌فرهنگی شده که تناقض‌گویی‌های مسئولان شهری و میراث‌فرهنگی، تنها منجر به تند شدن تب خط دو مترو اصفهان شده است. این درحالی‌است که گفته می‌شود، اجرای خط دوم مترو هنوز در مرحله مطالعه بوده و تامین اعتبار نشده‌است. کارشناسان شورای عالی ترافیک معتقدند گذر مترو از زیر نقش جهان نیاز به تایید میراث‌فرهنگی دارد.
 
مطالعات اولیه خط شرقی ـ غربی متروی اصفهان هنوز آغاز نشده است. اما ارتعاشات راه‌اندازی مترو و لرزش‌های آن به قلب نقش‌جهان رسیده است. از یک سو کارشناسان شورای عالی ترافیک اصفهان اعلام می‌کنند که هیچگونه مطالعات و اعتباری برای راه‌اندازی مترو اصفهان صورت نگرفته و از طرف دیگر متولیان میراث‌فرهنگی با اعلام اینکه مترو از زیر نقش جهان می‌گذرد مرتب هشدار خطر خروج نقش‌جهان را از فهرست آثار جهانی می‌دهند. 
 
به‌گزارشCHN، میدان تاریخی نقش جهان از جمله بناهای تاریخی دارای ثبت جهانی است که مورد هجمه‌های فراوانی قرار گرفته است. هنوز جهان‌نما سر فرود نیاورده که قلب نقش جهان به‌واسطه عبور مترو به لرزه افتاده است.

نوشتن دیدگاه


تصویر امنیتی
تصویر امنیتی جدید

در همین زمینه