دوشنبه, 01ام آبان

شما اینجا هستید: رویه نخست یادگارهای فرهنگی و طبیعی یادمان از تخریب بزرگ دزفول تا کشف سکه و محوطه‌ تاریخی توسط حفاران غیرمجاز

یادمان

از تخریب بزرگ دزفول تا کشف سکه و محوطه‌ تاریخی توسط حفاران غیرمجاز

در هفته‌ای که سپری شد تخریب بزرگ دزفول یکی از مهمترین خبرهایی بود که نگرانی بسیاری از کارشناسان و فعالان میراث‌فرهنگی خوزستان را بر انگیخت. هر چند تبدیل ساختمان اصل ۴ ترومن به بانک ملت و عاقبت سیاه حمام سرجوی بهشت‌آباد هم از دیگر تخریب‌های هفته‌ گذشته محسوب می‌شد اما کشف سکه‌های هخامنشی و اشکانی و یک محوطه تاریخی در دشت شوش آن هم به‌دست حفاران غیرمجاز خبر دیگری بود که اهالی میراث‌فرهنگی را به‌شدت نگران کرد.

خبرگزاری میراث‌فرهنگی ـ گروه میراث‌فرهنگی ـ خانه‌های قاجاری محله سرمیدان که بخشی از بافت تاریخی دزفول محسوب می‌شوند شبانه توسط بلدوزرهای اداره اوقاف از بین رفتند. فعالان میراث‌فرهنگی علت تخریب‌ها را مربوط به توسعه بقعه سبزقبا دزفول می‌دانند.
 
«مجتبی گهستونی» دبیر انجمن تاریانا و فعال میراث‌فرهنگی خوزستان در این رابطه می‌گوید: اداره اوقاف شهرستان دزفول به استناد توافقنامه‌ای که در سال 1373 در دوره مدیریت اقتداری مدیر کل وقت میراث فرهنگی خوزستان منعقد شده بود هم‌اکنون این ارگان به منظور توسعه بقعه سبزقبا اقدام به تخریب بناهای پیرامونی بافت تاریخی دزفول کرده است.
 
ساختمان اصل 4ترومن، بانک ملت شد
 
ساختمان اصل 4 ترومن هنوز در تهران است، درست بیخ گوش سازمان میراث فرهنگی تهران اما هنوز این ساختمان در فهرست آثار ملی ایران جای نگرفته است. ساختمانی که می‌تواند روایتگر بخش مهمی از تاریخ ایران باشد. نه تنها این ساختمان در فهرست میراث فرهنگی تهران جای نگرفته بلکه کارشناسان میراث تهران هم خبری از ماجراهای تاریخی این بنا ندارند.
 
ساختمان سمعی- بصری با آجرهای سه سانتی، سال‌هاست که جلوی دید عابران بسیاری قرار دارد، به خصوص کسانی که برای رفتن به خانه هنرمندان از کنار آن رد شده‌اند. اما این ساختمان آرام هیچ مفهومی برای آن‌ها نداشته است. ساختمانی که معماری ایرانی- آمریکایی دارد، با حیاط بزرگی در شمال آن که حالا پارکینگ شده است.
 
 

بعد از انقلاب هم روی دیوار این ساختمان، تصویر چهره شهید تندگویان کشیده شده است. پرس‌و‌جو‌ها نشان می‌دهد که این ساختمان حالا جزو املاک بانک ملت ایران است. مجموعه‌ای که دو ساختمان مجزا دارد. ساختمان جنوبی بزرگ، شبیه مدرسه‌ای با اتاق‌های کوچک است. ساختمان شمالی اما اتاق‌های بالکن‌دار با گچ‌بری و ستون‌های ایرانی دارد. نگهبان بانک ملت هیچ اطلاعی در مورد تاریخچه ساختمان ندارد. نه تنها او بلکه هیچ کدام از کارکنان این ساختمان نمی‌دانند که اینجا زمانی ساختمان اصل 4 ترومن بوده است. بانک ملت یک سال است که این ساختمان را به عنوان ملک معوض از شهرداری گرفته است. نگهبان بانک ملت می‌گوید که پیش‌تر این ساختمان دست شهرداری بوده، اما هیچ کس در سازمان عریض و طویل شهرداری، اطلاعاتی در مورد این ساختمان ندارد. ساختمان سمعی ـ بصری زنده است اما مثل انسانی که شناسنامه ندارد.
 
کارشناسان سازمان میراث فرهنگی تهران هم از وجود این ساختمان اظهار بی اطلاعی می‌کنند، به نظر می‌رسد که سازمان میراث فرهنگی تهران ابتدا باید نگاهی به دور و بر خیابان ویلا بیاندازد و بناهای در حال از بین رفتن آن را سر و سامان دهد.
 
عاقبت حمام سَرِجوی بهشت‌آباد جهنم شد!
 
می‌گویند حمام سر جوی بهشت‌آباد تنها بنای تاریخی شهر اسلامیه است. بنایی که روزگاری کنار شاه‌ جو آب بلده برو بیایی داشت حالا دیگر تبدیل به زمینی صاف و هموار شده است. بنایی که می‌توانست در فهرست آثار تاریخی کشور ثبت شود و با کاربری‌ مناسب تبدیل به نگین شهر شود به‌راحتی از شهرستان اسلامیه پاک شد.
 
 

یکی از محلی‌ها می‌گوید: این حمام در کنار جوی‌های آبِ‌بلده(موسوم به شاه‌جو)و در محدوده غربی شهر کنونی اسلامیه ساخته شده بود و قدمت آن به دوره قاجار می‌رسید.
 
آنطور که برخی از اهالی می‌گویند: این بنا طبق اصول معماری و تکنولوژی متداولی که برای ساخت حمام‌های قدیمی به‌کار برده می‌شد کاملا ساده و خالی از تکلّف ساخته شده بود. به‌طوری‌که از نظر ساختار و سازماندهی فضا از قبیل سردر، دالان ورودی، سربینه، گرم‌خانه، خزینه، تون و هیزم‌دان، مخازن آب و... که بسیاری از حمام‌های شاخص از آن برخوردارند را داشت.
 
36 سکه باستانی از دوره هخامنشی و اشکانی کشف و ضبط شد
 
36 سکه از جنس نقره، کروم و مس که قدمت آن به دوران هخامنشی و اشکانیان می رسد توسط کارآگاهان پلیس استان مازندران کشف شد. علاوه بر این سکه ها 46 قلم اشیاء عتیقه و مقدار زیادی سنگ های تزئینی در مخفیگاه سردسته این باند بدست آمد.
 
سرهنگ عظیمی ادامه می گوید: «سکه‌های کشف شده از نظر میراث فرهنگی بسیار با ارزش هستند و بسیاری از این سکه‌ها نایاب بوده و حتی تصویر آنها در کتاب میراث فرهنگی موجود نیست. 3 سکه عدد از این سکه‌ها مربوط به دوران داریوش اول است و طبق نظریه کارشناسان میراث فرهنگی آنها از وجود این سکه ها با خبر بودند اما تا به حال موفق به کشف آن نشده بودند. سکه‌هایی که ارزش آن بالغ بر 2 میلیارد تومان است. تعدادی دیگر از سکه ها مربوط به بلاش سوم و چهارم از پادشاهان اشکانی است که روی آن تصویر اسب بالدار و اژدها حک شده است. تعدادی از این سکه ها مربوط به زمان وارد شدن اسلام به ایران است.»
 
او می گوید: «با اعلام این موضوع به سازمان میراث فرهنگی بلافاصله چند کارشناس برای تعیین قدمت و اصالت سکه‌ها و اشیاء عتیقه به اداره آگاهی آمده و آنها نیز قدمت این سکه ها را تائید کرده‌اند.»
 
کشف محوطه تاریخی در دشت شوش توسط حفاران غیرمجاز!
 
چنگال‌های ماشین آلات کشاورزی و فعالیت شبانه‌روزی حفاران غیر مجاز و سوداگران آثار تاریخی در پی مشاهده آثار سطحی از اشیا تاریخی در یکی از مناطق حاشیه‌ای خوزستان باعث شناسایی یک محوطه باستانی در شوش شد.
 
این محوطه تاریخی که بارها مورد تعدی حفاران غیر مجاز قرار گرفته، در میان تپه‌های رملی و اراضی کشاورزی قرار گرفته است. با این وجود می‌توان در سطح محوطه، قطعات سفال، شیشه و آجر را به صورت پراکنده مشاهده کرد.

این درحالی است که دوستداران میراث فرهنگی در اهواز و شوش به محض اطلاع از وجود چنین محوطه‌ای در غرب خوزستان موضوع را با واحدهای مختلف در اداره کل میراث فرهنگی خوزستان و اداره میراث شوش در جریان گذاشتند و خواهان پیگیری موضوع شدند.

نوشتن دیدگاه


تصویر امنیتی
تصویر امنیتی جدید

در همین زمینه