پنج شنبه, 30ام شهریور

شما اینجا هستید: رویه نخست یادگارهای فرهنگی و طبیعی زیست بوم از به هم پیوستن جزایر تا پدیدار شدن دو جزیره جدید و دو نیم شدن دریاچه - جزایر ارومیه به جای دریاچه ارومیه

زیست بوم

از به هم پیوستن جزایر تا پدیدار شدن دو جزیره جدید و دو نیم شدن دریاچه - جزایر ارومیه به جای دریاچه ارومیه

‌در کمتر از 6 ماه اخیر دو خبر قبل تامل در حوزه دریاچه ارومیه منتشر شد. اخباری که واکنش‌های بسیاری از سوی فعالان محیط زیست به همراه داشت اما کمترین واکنشی در مسوولان محیط زیست برنگیخت تا دریاچه در سکوت به مرگ نزدیک‌تر شود. مقام‌های دولتی البته در ماه‌های اخیر چندان منفعل نبودند چنان که همایشی با عنوان دریاچه ارومیه، چالش‌ها و راه‌کارها برگزار شد که در عمل، همانند باقی اقدامات در حد تئوری، «گرهی از کار بسته دریاچه» نگشود.

خبرگزاری میراث فرهنگی- گروه محیط زیست- از همان زمان که در مرداد ماه سال جاری، خبر به هم پیوستن دو جزیره در دریاچه ارومیه بابت خشکی مفرط منتشر شد، واضح بود که با رسیدن و گذشتن فصل کم بارش، اوضاع دریاچه وخیم‌تر می‌شود. تارنمای تخصصی تغییر اقلیم در آن زمان با انتشار عکس‌هایی ماهواره‌ای گزارش داد که آب دریاچه به قدری پایین رفته که دو جزیره در نیمه جنوبی آن به هم پیوسته‌اند. حالا اما هشدارها جدی‌تر شده و عکس‌های منتشر شده، خبر از دو نیم شدن احتمالی دریاچه در آینده‌ای نه چندان دور می‌دهد.

بررسی عکس‌های چندی پیش، _نیمه آبان 1391_ از دریاچه ارومیه حاکی از آن است که خشکی دریاچه به حدی رسیده که دو جزیره تازه در نیمه شمالی پدیدار شده، به علاوه این که تقسیم شدن دریاچه به دو نیم، رخدادی قریب الوقوع است.
 
پدیدار شدن دو جزیره
به گزارش CHN و به نقل از سایت تغییر اقلیم، نیمه  نخست پاییز یکی از خشک‌ترین دوره‌های فصلی دریاچه ارومیه است چرا که بعد از یک دوره بدون بارش، ارتفاع و گستره سطح آب به کمترین میزان می‌رسد.
 
در سال جاری و با توجه به وضعیت موجود دریاچه ارومیه، این اتفاق از دو جنبه اهمیت دارد. نخست آن که این خشکی و دوره بی‌بارش موجب پدیدار شدن دو جزیره جدید در نیمه شمالی دریاچه شده‌است. این اما تمام ماجرا نیست، چرا که با ادامه وضعیت دشوار کنونی، تقسیم شدن دریاچه به دو قسمت در آینده‌ای نزدیک، دور از ذهن نخواهد بود.
 
کاهش قابل توجه ارتفاع سطح آب در بخش مرکزی دریاچه ارومیه، یکی از پیامدهای کاهش بارش و خشکی دریاچه است. پیشرفت خشکی و عقب نشینی مرزهای دریاچه در این بخش به شکل قابل توجهی از سایر بخش‌ها متمایز هستند به طوری که به نظر می‌رسد چنان چه در آینده‌ای نزدیک بارندگی در حوزه دریاچه ارومیه به میزان کافی وجود نداشته باشد ممکن است دریاچه به دو قسمت تقسیم شود.
 

دایره کوچک مکان دو جزیره تازه را در شمال دریاچه نشان می‌دهد و دایره بزرگ‌تر محلی را نشان می‌دهد که ممکن است دریاچه از آن جا به دو بخش تقسیم شود/ عکس ها: سایت تغییر اقلیم، climatechange.ir
 

دریاچه ارومیه/ 6 نوامبر 2012
 
 
 
ماجرای به هم پیوستن جزایر
در روزهای پایانی مردادماه سال جاری وضع دریاچه باز هم خطرناک گزارش شد. عکس‌های ماهواره‌ای 25 مردادماه نشان می‌داد که خشکی نیمه جنوبی به حدی رسیده که دو جزیره در این قسمت به هم پیوسته و جزیره واحدی را تشکیل داده‌اند. هیچ‌یک از این اتفاقات البته موجب نشد که در بی‌توجهی مسوولان به این دریاچه تغییر ایجاد شود.
 
بررسی مقایسه‌ای شرایط نیمه جنوبی دریاچه ارومیه در سال‌های 1387 و 1391 نشان می‌دهد با گذشت چهار سال، فاصله جزیرهها کاهش یافته و نهایتا در مردادماه سال جاری، خشکی بیش از حد، جزایر را به هم پیوند داده‌است. این نخستین بار بود که خشکی دریاچه ارومیه تا آن جا پیش می‌رفت که خشکی‌ها از زیر آب در می‌آمدند و این رخداد به پیوستگی جزیره‌های این دریاچه می‌انجامید.
 

عکس‌های 25 مرداد 91 حکایت از به هم پیوستن دو جزیره در جنوب دریاچه داشت
 
 
به هم پیوستن جزایر گویا تنها برای اهالی مطبوعات و فعالان محیط زیست جذاب و البته تکان دهنده بوده چرا که سازمان محیط زیست به سیاق سابق هیچ واکنشی به این خبر نشان نداد و حقابه دریاچه ارومیه کماکان صرف کشاورزی و تولید سیب شد.
 
وخامت اوضاع ظرف چهار سال
سال‌هاست که در مورد شرایط نا‌مطلوب دریاچه ارومیه هشدار داده می‌شود اما ماجرا وقتی برای افکار عمومی جدی‌تر شد که دریاچه به رنگ قرمز درآمد. دریاچه ارومیه البته از دیرباز به نگین سرخ آذربایجان مشهور بوده اما این قرمزی نه به دلیل وجود آرتمیا در این دریاچه که به دلیل رسیدن غلظت نمک به حد فوق اشباع گزارش شده‌است؛ چه در زمانی که دریاچه ناگهان به رنگ قرمز درآمد، آرتمیا مدت‌ها بود که در آن نایاب شده بود.
 
عکس‌های ماهواره‌ای نیز موید شرایط وخیم دریاچه‌اند. تصاویر ماهواره‌ای گرفته شده توسط ناسا در نیمه مهرماه نشان می‌دهد که وضع دریاچه در چهار سال گذشته به شکلی کاملا واضح بدتر شده و میزان آب آن به شدت کاهش یافته‌است.
 
بر اساس آن‌چه عکس‌ها نشان می‌دادند، میزان آب دریاچه در نیمه مهرماه سال 87 به هیچ وجه با میزان آب آن در نیمه مهرماه سال 90 و 91 قابل مقایسه نیست.
 

دریاچه ارومیه در نیمه مهر 1387/ عکس از ناسا
 

دریاچه ارومیه در نیمه مهر 1390/ عکس از ناسا
 
  
دریاچه ارومیه در نیمه مهر 1391/ عکس از ناسا

نوشتن دیدگاه


تصویر امنیتی
تصویر امنیتی جدید

در همین زمینه