شنبه, 24ام آذر

شما اینجا هستید: رویه نخست یادگارهای فرهنگی و طبیعی زیست بوم وضعیت محیط زیست کوهستان رضایت بخش نیست

زیست بوم

وضعیت محیط زیست کوهستان رضایت بخش نیست

بزرگداشت روز جهانی کوهستان با نقد معاون محیط طبیعی سازمان حفاظت از محیط زیست درخصوص رضایت بخش نبودن وضعیت محیط زیست همراه شد چنانکه از شرایط نامطلوب دریاچه ارومیه و از دست دادن هامون و از بین رفتن ۴۰ تا ۱۰۰ درصد بسیاری از تالاب‌های کشور خبر داد.

خبرگزاری میراث فرهنگی – محیط زیست – 11 دسامبر روز جهانی کوهستان است که امسال با موضوع "کوهستان کلید آینده پایدار" برگزار شد. البته انجمن حفظ محیط کوهستان نیز پس از گذشت 20 سال از فعالیتش روز گذشته همایشی تحت عنوان "حقوق مناطق کوهستانی" را برگزار کرد تا به نوعی پاسداشت روز جهانی کوهستان را در ایران داشته باشد.
 
«عبداله اشتری» مدیرعامل انجمن حفظ محیط کوهستان نخستین سخنران این همایش بود که با انتقاد از مسئولان و عدم همراهی آنها با انجمن‌های مردم نهاد سخنان خود را آغاز کرد و در ادامه از عدم حضور 300 نفری که ثبت نام کرده‌بودند گله کرد و گفت:‌ «شاهد آن هستیم که حدود 150 نفر در این همایش شرکت کردند این درحالی است که انجمن ما 20 سال فعالیت را پشت سر گذاشته است اما کمتر کسی است که بداند در طول این سال‌ّها چه برسر NGO ها آمده است.»
 
او در ادامه به انتخاب این انجمن به عنوان نماینده سازمان‌های غیردولتی در تشکیلات مشارکت برای کوهستان اشاره کرد و گفت: «با وجود آنکه در ابعاد ملی سعی در ظرفیت سازی داشتیم تا بر روی اهمیت کوهستان تلاش شود اما در ابعاد بین‌المللی بیش از ابعاد ملی مطرح شده‌ایم.»
 
به گزارش CHN، باوجود وابستگی 50 درصد از جمعیت کره زمین به منابع آب کوهستان ها و وابستگی میلیون‌ها انسان دیگر به تنوع زیستی و طبیعی کوهستانی، به دلیل افزایش بی روبه جمعیت و توسعه شهری، این مناطق به سرعت از گنجینه‌های خود تهی می‌شوند.
 
«احمد علی کیخا» معاون محیط طبیعی سازمان حفاظت از محیط زیست نیز که تنها مسئول دولتی شرکت کننده در این همایش بود با تاکید برآنکه کسی نیست که از وضعیت محیط زیست رضایت داشته باشد یادآور شد: «از محیط زیست کوهستان گرفته تا مسائل آبی با مشکل روبه‌روست چنانکه بارها از رسانه‌ها و رادیو و تلویزون شنیده می‌شود که دریاچه ارومیه شرایط نامطلوبی دارد، در سال حدود 30 سانت نشست زمین در جنوب تهران اتفاق می‌افتد، هامون را از دست داده‌ایم، بسیاری از تالاب‌های ما 40 تا 100 درصد از بین رفته‌اند.»
 
او افزود: «تمام این امور به دست مردم از بین رفته‌است یا دستگاه‌های دولتی؟ باید بگویم که سهم مدیران دولتی از مردم کمتر نیست. آیا کمبود قانون داشتیم؟ اعتقاد ندارم که مشکلات قانوی داشته‌ایم چراکه اصل 50 قانون اساسی کافی است چراکه حفظ محیط زیست یک وظیفه قانونی است.»
 
کیخا با تاکید برآنکه رفتار ما با محیط زیست سازگار نیست اظهار کرد: «مردم و افراد جامعه باید خود را مسئول حفاظت از محیط زیست بدانند. در قانون اساسی گفته شده، هرگونه کار یا روند اقتصادی که منجر به تخریب محیط زیست شود ممنوع است. اما شاهد آن هستیم که دو گروه هستند که این تخریب‌ها را انجام دادند. افرادی که تخریب کردند و مسئولانی که مانع نشدند.»
 
او با اشاره به وضعیت تالاب انزلی تصریح کرد: «سازمان حفاظت از محیط زیست به نمایندگی از مردم با امکانات محدودی که دارد تلاش می‌کند تا محیط زیست را حفظ کند. اما در واقع خود ما هستیم که از امکانات خدادی بهره لازم را نمی‌بریم. بهترین چیزی که خدا به مردم گیلان داده‌، جنگل، ساحل و تالاب است. اما وقتی برنامه توسعه را می‌بینیم شاهد آن هستیم که حفظ آن در نظر گرفته نشده. فاضلاب و پسماند‌ رسوباتی که از جنگل‌ها به پایین دست می‌آید تهدید اصلی تالاب انزلی است.»
 
معاون محیط طبیعی سازمان حفاظت از محیط زیست یادآور شد: «زمانی می‌توان گفت مردم انزلی در سلامت به سر می‌برند که تالاب انزلی شرایط مطلوب پیدا کند. تمام این امور نیز هنگامی مطرح می‌شوند که بار مشکلات فشارهای بسیار به جامعه وارد می‌کند. اگر مسئله دریاچه ارومیه مطرح شده‌است به دلیل فشار مشکلات موجود است. این درحالی است که در سطح ملی و بین‌المللی نیازمند تدوین قوانینی برای حفاظت از کوهستان هستیم.»
 
به گزارش CHN، طبق بررسی‌های انجام شده یک چهارم سطح زمین با کوهستان‌ها پوشیده شده است که 12 درصد از کل جمعیت زمین نیز درآن سکونت دارند.طبق همین بررسی ها بیش از 50 درصد از جمعیت جهان وابسته به منابع آبی هستند که از کوهستان ها تامین می‌شود. این جدا از تمام منابع تامین محصولات طبیعی از انواع گونه های گیاهی و جانوری است که سکنه شهرها از کوهستان ها دریافت می کنند.
 
«نورالدین مونا» نماینده FAO در ایران یکی از مهمانان این همایش بود که روز جهانی کوهستان را فرصتی برای اطلاع رسانی درخصوص کوهستان دانست و گفت: «کوه‌ها برای زندگی مردم حیاتی هستند. در این میان از هر 10 نفر یک نفر در کوه‌ها زندگی می‌کند اما بسیاری از امور وجود دارند که اکوسیستم کوهستان را تهدید می‌کنند.»
 
او افزود: «سازمان غذا و کشاورزی ملل متحد – فائو – نقش هدایت کننده در توسعه کوهستان‌ها را داراست و شعار امسال روز جهانی کوهستان را تحت عنوان "کوهستان کلید آینده پایدار" نامگذاری کرده‌است. FAO میزبان مشارکت برای کوه‌هاست و چتر حمایتی سازمان ملل برای دست یابی به هدف بهبود معیشت کوهستان و حفظ محیط کوهستان است.»
 
«مورالی» معاون نماینده UNDP در ایران نیز با اشاره به آنکه کوهستان‌ها شرایط زندگی را برای 720 میلیون نفر از مردم جهان یعنی 12 درصد جمعیت کره زمین را فراهم می‌کنند گفت: «با این وجود کسانی که در کوه‌ها زندگی می‌‌کنند با وجود آنکه زندگی افرادی همچون ما که در پایین دست زندگی می‌کنیم را تامین می‌کنند، اما از زندگی نامناسبی برخوردارند. چراکه در شرایطی سانحه خیز زندگی می‌کنند.»
 
به گفته او، زاگرس یک سوم منابع آب مورد نیاز ایران را تامین می‌کند. از این رو نیاز است تا با جامع نگری و مشارکت همگان در صدد حفظ آن برآییم. جلب مشارکت مردم و آگاهی رساندن به آنها و چگونگی طی کردن آن از جمله راه‌هایی است که می‌توان به این هدف دست یافت. در این میان دو پروژه طرح زاگرس و حفظ تنوع زیستی آن و فعالیت‌های خزر در دست اقدام است.
 
در ادامه این همایش، پروفسور برونو مسرلی، استاد برجسته بین‌المللی کوهستان از دانشگاه برن سوئیس نیز در خصوص نقش کوهستان‌ها در آینده پایدار بشر به ارائه سخنرانی پرداخت.
 
به گزارش CHN، کوهستان‌ها با وجود اهمیت حیاتی آن برای بقای بشر از نظر زیست محیطی بشدت در خطر عوارضی همانند تخریب خاک، تخریب لایه‎های گیاهی و درنتیجه رانش زمین ، فعالیت‌های آتشفشانی ، زلزله و بروز سیلاب های مهیب هستند که زندگی و بقای سکنه پیرامون آن را بشدت تهدید می‌کند.
 
بنابراین رویکرد توسعه پایدار ازمهم ترین اقداماتی است که به ویژه درمناطق کوهستانی باید اعمال شود. آن هم برای مردمی که نسل به نسل آموخته اند چگونه با مشکلات و چالش‌های طبیعی برای زندگی دراین مناطق رویاروی شوند.
 
حفاظت از کوهستان‌ها به ویژه نیازمند اعمال مقررات قانونی و قضایی مشخص و دقیق است تا دربهره برداری ازمنابع طبیعی موجود در کوهستان‌ها، حفاظت از منابع و منافع سکنه محلی وبومی دراین مناطق وبقای منابع وذخایر طبیعی برای نسل‌های بعدی نیز تامین شود.

نوشتن دیدگاه


تصویر امنیتی
تصویر امنیتی جدید

در همین زمینه