سه شنبه, 21ام آذر

شما اینجا هستید: رویه نخست یادگارهای فرهنگی و طبیعی یادمان طغیان گرگان‌رود حادثه آفرید - شکاف پل تاریخی آق‌قلا به علت سیلاب

یادمان

طغیان گرگان‌رود حادثه آفرید - شکاف پل تاریخی آق‌قلا به علت سیلاب

طغیان گرگان‌رود پل تاریخی شهر آق‌قلا در دشت گرگان را در معرض آسیب‌های جدی قرار داده است. در حال حاضر بخشی از این پل دچار شکاف‌های قابل توجه شده و بخشی از آن نیز نشست کرده است.

خبرگزاری میراث فرهنگی ـ گروه میراث فرهنگی ـ به اعتقاد کارشناسان این رودخانه به دلیل فقدان مدیریت آب های سطحی و انجام‌نشدن عملیات آبخیزداری در استان گلستان طغیان کرده است. همچنین نبود برنامه‌های پیشگیرانه در مواجه با حوادث طبیعی باعث شده تا میراث فرهنگی مورد هجوم و آسیب قرار گیرد.
 
شهر آق قلا که در دشت گرگان قرار گرفته یکی از مناطقی است که طی سال های اخیر با چنین حوادثی مواجه شده و پل تاریخی چندصدساله این شهر را نیز دچار آسیب کرده است. با اینهمه مسوولان، جز انجام برخی اقدامات کوتاه مدت و مقطعی، فکری اساسی برای این معضل همه ساله نکرده‌اند.
 
مشاهدات خبرنگار CHN حاکی از این است که میزان آب اطراف شهر آق قلا طی روزهای گذشته به اندازه‌ای رسید که پل تاریخی آن را احاطه کرد و در معرض خطر جدی قرار داد. هرچند پیش از رخداد این حادثه نیز، پل تاریخی آق قلا وضعیت مساعدی نداشت و با بی توجهی اداره کل میراث فرهنگی گلستان مواجه بود. به گونه ای که اطراف این پل تاریخی محل دپوی انواع زباله‌ها و فاضلاب‌های خانگی و تجاری شده بود. همچنین شکستهای مرمت نشده که در بخشی از بدنه و پایه‌های آن مشاهده می‌شود نشان دیگری از بی‌توجهی مدیران به این پل تاریخی است.
 پل تاریخی آق قلا، تنها پل تزئینات آجری کشور است که متعلق به دوران صفویان است . در عکسی که در دوره ناصرالدین‌شاه از این پل برداشته‌اند 2 مناره در کنار پل دیده می‌شود که اکنون از این مناره‌ها اثری نیست. از مدتی پیش پل دیگری بر این رودخانه ساخته‌اند که با احداث آن، رفت و آمد از روی پل قدیمی صورت نمی‌گیرد و تنها به عنوان یکی از آثار قدیمی برای عبور و مرور عابران پیاده و گردشگران استفاده می‌شود.
 
از ویژگی های منحصر به فرد پل تاریخی آق‌قلا، سبک معماری خاص و هوشمندانه این پل تاریخی است. بنای آن در دوران شکوفایی هنر آجرکاری در ایران آغاز شده است. بررسی های علمی نشان می‌دهد که در دوره قاجاریه نیز در ضلع جنوبی این پل، قلعه‌ای نظامی با دو مناره و برج‌های دیده‌بانی متعدد وجود داشته و در واقع ازاین پل به عنوان دروازه ورود به شهر آق‌قلا استفاده می‌شده است. قدمت و اهمیت تاریخی و فرهنگی این پل باعث شده که این اثر تاریخی در ردیف یکی از مهم ترین جاذبه‌های گردشگری کشور قرار گیرد.
 
این پل دارای چهار دهانه با طاق جناغی و پایه‌هایی مستحکم است، پایه‌های پل در جهت شرقی (مخالف جریان آب) برای شکستن فشار آب به صورت مثلثی (موج شکن) شکل گرفته است. همچنین در جهت غربی (موافق جریان آب) به صورت نیم دایره است و موج شکنهای پل که اندازه هر یک از اضلاع مثلثی آن به 45/3 متر می‌رسد، در دوره اخیر با سیمان اندود شده است. موج‌شکن‌های مثلثی و پشتیبان‌های نیم دایره پل تا نزدیک سطح پل بالا آمده است و در بالای تعدادی از پشتیبان‌های پل، قاب‌های مستطیل شکلی تعبیه شده که امروزه دو عدد از آنها باقی است و این قابها برای تزیین یا قراردادن کتیبه در نظر گرفته شده است. سطح گذرگاه پل که از طرفین با جان‌پناهی به ارتفاع 10/1 متر و پهنای 50 سانتی متر محدود شده،‌ در گذشته سنگ‌فرش بوده اما در دوره اخیر با آسفالت پوشش یافته است.
 
این پل، که 35 متر طول و 4 متر عرض دارد 10 متر از سطح آب رودخانه فاصله دارد که اکنون با جاری شدن سیلاب در اطراف آن، این فاصله به نیم متر رسیده است. پل آق‌قلا به شمار 919 به ثبت تاریخی رسیده است و تنها پل دارای «تزئینات آجرکاری برآمده» کشور است که به دلیل طغیان مکرر گرگان‌رود طی سال های اخیر، در حال خراب شدن است.

نوشتن دیدگاه


تصویر امنیتی
تصویر امنیتی جدید