سه شنبه, 23ام مرداد

شما اینجا هستید: رویه نخست ایران پژوهی جستار

جستار

پان تورکیسم و ارزش علمی و تاریخی آن - بخش نخست

به تازگی کتابی به دستم افتاد به نام «قرون عثمانی» که نویسنده‌ای آمریکایی به نام لرد کین راس آن را نوشته و در آمریکا در 1977 چاپ و منتشر شده است. پس از مطالعه‌ی آن ملاحظه‌ کردم که این کتاب نیز مانند کتاب‌های دیگری که در سال‌های اخیر درباره‌ی تـاریخ ترکیه و امپراتوری عثمانی ترجمه و منتشر شده، بـا انگیزه‌ی سیاسی نگاشته شده و به ویژه در بخش مربوط به برخوردهای آن کشور و ایـران در زمان صفویه، آکنده از اشتباهات تاریخی است که احتمالا بـا نیات خاص و به منظور بهره‌برداری‌های تبلیغاتی و سیاسی به رشته‌ی تحریر درآمده است.

پان‌ترکیسم و وحدت ملی ایران - بخش سوم

مورخان باستان، از یونانی و رومی به اتفاق نام سرزمینی را که امروز به غلط جمهوری آذربایجان خوانده می‌شود و در شمال رود ارس، میان دریای مازندران از مشرق و ارمنستان از مغرب و داغستان از شمال و گرجستان از شمال غرب محدود است،  ‌آلبانیای قفقاز نوشته‌اند.

ناسیونالیسم ایرانی و «مسالۀ ملیت‌ها» در ایران

پیش از بررسی ناسیونالیسم به عنوان اندیشه‌ای اجتماعی و نیز یک مسلک یا مینوشناسی سیاسی، باید مفهوم ملت یا «ناسیون» را باز شناسیم، زیرا طبیعی است که ملت‌گرایی مسبوق به وجود ملت است. بنابراین پیداست جامعه‌ای که هنوز در تشکیل ملت کامیاب نشده و بنابراین به آگاهی ملی دست نیافته است، ملت‌گرایی نیز در آن‌جا نمی‌تواند معنایی جدی داشته باشد.

سفر از ممالک محروسه به فدرالیسم قومی

این روزها، بهره گیری از «ممالک محروسه ایران»، چه از سوی آن دسته از هواداران ایران فدرال که با انگیزه پایان دادن به نابرابری ها در ایران از راهکار فدرالیستی و استان گردانی پشتیبانی می کنند، و چه از سوی کسانی که در سوداهای دیگری هستند و بهای چندانی به یگانگی و ماندگاری ایران نمی دهند، سخت روان گشته است.

آغ ساققال و...

مطلبی در مجله‌ی فارسی‌زبان« تهران »(چاپ لوس‌آنجلس- ایالات متحده آمریکا)‌ شماره‌ی 449 زیرعنوان «آغ ساققال یا ریش سفید» چاپ شده بود. چون دارای معنای ترکی بود، نظرم را جلب کرد.

پان ترکیسم و وحدت ملی ایران - بخش نخست

در دهه‌های پایانی قرن نوزدهم میلادی که هم‌زمان با اوج‌گیری تجددخواهی (تجدیدنظرطلبی) غرب‌گرایانه در امپراتوری عثمانی بود، اندیشهٔ پان‌ترکیسم نیز پایه‌ریزی شد. چنان‌که از سال‌های آغازین قرن بیستم میلادی، این اندیشه ، راهنمای فکری غالب روشنفکران تجدیدنظر طلب ترک در هر حرکت سیاسی، اجتماعی، فرهنگی و ... در امپراتوری عثمانی و سپس در جمهوری ترکیه گردید.

پان‌ترکیسم و وحدت ملی - بخش پنجم انگیزه‌های پنهان در پشت تغییر نام اران

این حزب را، کسانی چون محمد‌امین رسول‌زاده، شریف‌زاده، کاظم‌زاده، احمدآقایوف و جمعی دیگر از پان‌ترکیست‌های قفقازی که در استانبول از تعالیم لازم توسط کمیته‌ی اتحاد و ترقی برخوردار شده بودند، بنیان‌گذاری کردند.

پان‌ترکیسم و وحدت ملی ایران - بخش ششم

این افراد به همراه دیگر گروه‌های ریز و درشت چپ کمونیستی که از همکاری و هم‌گامی برخی محافل مشکوک پان‌ترکیستی هواخواه ترکیه نیز برخوردار بودند، بار دیگر نغمه‌های شوم گذشته را تازه گردانیدند.

در همین زمینه